18 آبان 1404
متیو کانلی، ریموند هیکس، رابرت جرویس، و آرتور اسپرلینگ
ترجمه: علی نظیف‌پور
مترجم: علی نظیف‌پور
توضیح گروه ترجمه و پژوهش منابع خارجی دفتر ادبیات انقلاب اسلامی: در سال‌های اخیر با آزاد شدن اسناد دولتی آمریکا و دستیابی پژوهشگران به آن‌ها، جنبه‌های گوناگون سیاست آمریکا نسبت به انقلاب اسلامی ایران نمایان‌تر شد. یکی از این جنبه‌ها ناکامی دستگاه اطلاعاتی آمریکا از پیش‌بینی و درک انقلاب اسلامی است؛ به‌طوری که دولت جیمی کارتر و دستگاه اطلاعاتی او هنگامی متوجه خطر سقوط شاه شدند که بسیار دیر شده بود و سرعت حوادث انقلاب مجالی به دولت کارتر برای تصمیم‌گیری نمی‌داد. مقاله زیر بر پایه اسناد دولتی آمریکا که از طبقه‌بندی خارج‌شده نگاشته شده است. نویسندگان با بررسی 8502 سند از دی 1355 تا پیروزی انقلاب اسلامی کوشیده‌اند تا با استفاده از روش تحلیل متن اسناد، دلایل شکست اطلاعاتی آمریکا را در آن زمان تبیین کنند. نویسندگان معتقدند اگرچه کارمندان سفارتخانه و کنسولگری‌های آمریکا در ایران تا تابستان 1357 توجه جدی به وقایع ایران نداشتند، اما از این تاریخ گزارش‌های زیادی در تشریح و تحلیل ناآرامی‌های ایران از سفارت این کشور در تهران به واشنگتن ارسال کردند. نویسندگان پس از بررسی متن اسناد به این نتیجه رسیدند که دیپلمات‌های آمریکایی با گسترش اعتراض‌ها، حجم گزارش‌ها را افزایش دادند؛ اما نتوانستند تأثیر عمیق عامل مذهب و رهبری آن را در اعتراض‌ها بفهمند.
در واشنگتن نیز تحلیلگران سازمان‌های اطلاعاتی از وقایع ایران عقب مانده بودند و به‌موقع تحلیل‌های هشدارآمیز درباره وضعیت ایران را به مقامات کاخ سفید ارائه ندادند. یکی از نمونه‌های این عقب‌ماندن را می‌توان به گزارش آژانس اطلاعات دفاعی آمریکا در اوایل پاییز 1357 اشاره کرد که در گزارش خود پیش‌بینی کرد: «انتظار می‌رود شاه در ده سال آینده فعالانه در قدرت بماند.»
بنا بر نظر مؤلفین، مقامات آمریکایی با وجود رشد مخالفت‌ها در ایران، براین تصور بودند که شاه همچنان‌که از پس بحران‌های گذشته برآمده، از این اعتراض‌ها نیز به سلامت عبور خواهد کرد. مجموعه این عوامل باعث شد تا دولت آمریکا و دستگاه اطلاعاتی آن نتوانند به موقع درخطر بودن شاه را پیش‌بینی و براساس آن سیاست منسجمی را طراحی کنند.
متن کامل را در فایل زیر دریافت کنید.
تعداد بازدید: 496
